نگاه هفته

(مروری بر مهمترین تحولات ایران در هفته گذشته)

17/03/2006

26/12/1384

تهیه و تنظیم:وریا محمدی

http://www.koorso.blogfa.com/

 

در هفته گذشته روسيه نسبت به رويکرد ايران در قبال مذاکراتی که بر سر برنامه اتمی اين کشور در جريان بوده ابراز سرخوردگی کرد.سرگی لاوروف، وزير خارجه روسيه، روز دوشنبه گذشته گفت: "ما خيلی از نحوه عملکرد ايران در اين مذاکرات مايوس هستيم."وی گفت ايران به کسانی که برای حل مناقشه به شيوه ای مسالمت آميز تلاش می کردند "اصلا کمک نکرده است."وی ظاهرا به مذاکراتی که ميان دولتش با تهران بر سر پيشنهاد مسکو برای انتقال مرحله غنی سازی اورانيوم از ايران به خاک روسيه انجام شده اشاره داشت.لاوروف گفت که دو کشور "در نزديک ترين آينده" ممکن گفتگوهای خود را از سر خواهند گرفت.دولت جمهوری اسلامی که ابتدا وجود چنين پيشنهادی برای انتقال غنی سازی به خاک روسيه را انکار می کرد بعدا حاضر شد در مورد آن با مسکو مذاکره کند اما چند دور مذاکرات رسمی دو کشور در تهران و مسکو تاکنون نتيجه ای به بار نياورده است.حسين انتظامی، از مقام های شورای عالی امنيت ملی ايران پيشتر در روز دوشنبه گفته بود که تهران هنوز سرگرم بررسی طرح روسيه است.حميدرضا آصفی، سخنگوی وزارت امور خارجه ايران روز يکشنبه گذشته گفته بود که طرح روسيه ديگر در دستور کار ايران قرار ندارد اما ساعاتی بعد در اظهارات خود تجديد نظر کرد و گفت که اين گفتگوها ادامه خواهد يافت.با اين حال او يک بار ديگر تاکيد کرد که بحث تحقيقات در ايران و غنی سازی اورانيوم در ابعاد تحقيقاتی و توسعه قابل صرف‌ نظر نيست.آژانس بين المللی انرژی اتمی هفته پیشتر پس از ناکامی تهران در قانع کردن اين آژانس نسبت به صلح آميز بودن برنامه اتمی اش، پرونده ايران را به شورای امنيت سازمان ملل متحد فرستاد. ايران در هفته گذشته کماکان قول داد در برابر فشارهای بين المللی مقاومت کند و اصرار می ورزید که از حق دستيابی به فناوری صلح آميز هسته ای برخوردار است.همچنین اعضای شورای امنيت سازمان ملل متحد در آخرین نشست اين شورا نتوانستند اختلاف نظر خود بر سر ايران را حل کنند. نمايندگان هر 15 عضو شورای امنيت روز سه شنبه گذشته در جلسه ای غيررسمی در دفتر نمايندگی فرانسه در سازمان ملل متحد شرکت و پس از آن اعلام کردند که روز پنجشنبه جلسه غيررسمی ديگری خواهند داشت تا بار ديگر بر سر پيش نويس بيانيه ای که قرار است رئيس دوره ای شورای امنيت صادر کند بحث کنند.پيش نويس اين بيانيه که از سوی بريتانيا و فرانسه تهيه شده تاکنون باعث اختلاف نظر شديد در بين پنج عضو دائمی شورای امنيت بوده است.آمريکا از اين پيش نويس حمايت می کند اما روسيه و چين با آن مخالف هستند.شورای امنيت سازمان ملل همچنين از ايران می خواهد که در ساختن راکتور اتمی که با آب سنگين کار می کند تجديد نظر کند.در اين پيش نويس بيانيه رئيس شواری امنيت، از ايران خواسته شد که پروتکل الحاقی را فورا تصويب کند و به طور کامل به مرحله اجرا درآورد.و بالاخره شورای امنيت از ايران خواست که به منظور اعتماد سازی به طور کامل و شفاف با آژانس بين الملی انرژی اتمی همکاری کند و به بازرسان آژانس اجازه دهد از مناطقی که لازم می داند، از جمله تاسيسات نظامی بازرسی کنند و با هر کسی که می خواهند صحبت کنند.در پايان پيش نويس بيانيه از محمد البرادعی، رئيس آژانس بين المللی انرژی اتمی، خواسته شده است که ظرف 14 روز گزارشی تسليم شورای امنيت کند و نشان دهد ايران تا چه حدی خواسته های شورای امنيت و آژانس بين المللی انرژی اتمی را به اجرا درآورده است، اما عدد 14 داخل پرانتز قرار گرفته که نشان می دهد بر سر آن هنوز توافق نشده است.به گفته ديپلمات ها در سازمان ملل متحد، روسيه و چين مخالف آن هستند که در شرايط فعلی برای ايران محدوديت زمانی يا ضرب الاجل تعيين شود.اين ديپلمات ها گفتند روسيه علاقه دارد که گفتگوها با ايران بر سر طرح روسيه که براساس آن غنی سازی اورانيوم در داخل خاک روسيه انجام می شود ادامه پيدا کند و معتقد است که محدوديت زمانی ممکن است اين گفتگوها را مختل کند. در همین خصوص حميدرضا آصفی، سخنگوی وزارت امور خارجه ايران روز چهارشنبه گذشته در نشست هفتگی خود با خبرنگاران، تازه ترين مذاکرات با روسيه برای حل مسئله هسته ای کشورش را "خوب" توصيف کرد و گفته که طی اين مذاکرات طرفين بر سر باقی ماندن مسئله ايران در چارچوب آژانس بين المللی انرژی اتمی و همچنين ظرفيتهای آژانس به توافق رسيده اند.اين مذاکرات يک روز پيشتر ميان هيئت مذاکرات هسته ای ايران و مسئولان اتمی روسيه در مسکو برگزار شد و آصفی در پاسخ به اين پرسش که جزئيات مذاکرات چه بوده گفت: "مهم اين است که ما با روسها مذاکره می ‌کنيم و شما هم خيلی خودتان را گرفتار روز و ساعت و ساير جزئيات اين مسائل نکنيد، نفس مذاکره و اينکه طرفين بر لزوم باقی ماندن مسئله ايران در آژانس و پرهيز از تند شدن فضا تأکيد داشتند مهم است". وی گفت که ايران برای حل مسئله هسته ای اش با روسها، چينيها و طرفهای ديگری که "فعلاً اسمی از آنها نمی برد" مذاکراتی داشته که به رسانه ها اطلاع داده نشده و ايران اميدوار است از دل اين مذاکرات نتيجه ای حاصل شود.

&&&

در هفته گذشته حسن روحانی، دبير سابق شورای عالی امنيت ملی ايران، گزارش روزنامه آمريکايی نيويورک تايمز داير بر اينکه وی پاييز گذشته در جمع غيرعلنی سياستگذاران عقيدتی ايران تلويحا اشاره کرده است که جمهوری اسلامی از مذاکرات با اروپا برای فريب دادن آنها استفاده کرده را تکذيب کرد.روزنامه نيويورک تايمز روز سه شنبه گزارشی درباره واکنش ايران به ارسال پرونده اتمی اش به شورای امنيت سازمان ملل، به قلم ايلين شيولينو، خبرنگار خود در پاريس، به چاپ رساند و بخشی از آن را به جزئياتی که ظاهرا روحانی در مورد تعامل ايران با غرب فاش کرده اختصاص داد.روحانی که تا تابستان گذشته دبير شورای عالی امنيت ملی ايران بود نقش مهمی در مذاکرات هسته ای با آژانس بين المللی انرژی هسته ای و به خصوص مذاکرات با اروپا بازی می کرد.نيويورک تايمز بخش مربوط به اظهارات روحانی را به شماره پاييز 1384 فصلنامه "راهبرد" به مدير مسئولی روحانی و وابسته به مرکز تحقيقات استراتژيک ايران که در جمع اعضای شورای عالی انقلاب فرهنگی ايراده شده بود مستند می کند.روحانی در اين سخنرانی به زبانی نسبتا صريح سابقه فعاليت های هسته ای ايران و نحوه فاش شدن آن نزد آژانس انرژی اتمی سازمان ملل و سياست های جمهوری اسلامی و نحوه برخورد آن با کشورهای مختلف به خصوص سه کشور اروپايی بريتانيا، آلمان و فرانسه را تشريح می کند. روحانی روز چهارشنبه گذشته در مصاحبه ای با خبرگزاری دانشجويان ايران، ايسنا، در رد گزارش نيويورک تايمز بدون آنکه از آن روزنامه نام ببرد گفت: "گزارش ها و تحليل های جاری درباره اين که ايران در دو سال مذاکره، اروپايی ها را در مورد تعليق فريب داده، کذب محض است و موارد مربوط به تعليق بسيار شفاف، روشن و با نظارت آژانس انجام شده است."وی افزود: "ما در طول مذاکرات يک سال و 9 ماهه هسته ای با سه کشور اروپايی درباره کم و کيف تعليق فعاليت های هسته ای اختلاف نظر داشتيم، اما در هر مرحله ای که به توافقی می رسيديم، طبق آن عمل می کرديم. جمهوری اسلامی هيچ گاه بر خلاف توافقات خود با سه کشور اروپايی در موضوع تعليق اقدامی نکرده است."وی همچنين به ايرنا گفت: "جمهوری اسلامی ايران تعليق اصفهان را در نوامبر 2004 پذيرفت و قبل از آن تعليق اصفهان را نپذيرفته بود و طبعا تا آن تاريخ فعاليت در اصفهان زير نظر آژانس ادامه داشت."روحانی در مصاحبه با خبرگزاری های ايران تاکيد می کند که کليه تعليق ها از سوی ايران داوطلبانه بوده و صرفا جهت اعتمادسازی انجام شده و جنبه الزامی نداشته است. نيويورک تايمز در اين گزارش به "نقل از حسن روحانی" نوشت که تلاش ايران برای پرهيز از رفتن پرونده اش به شورای امنيت سازمان ملل، علت اصلی تصميم آن کشور برای مذاکره با فرانسه، بريتانيا و آلمان و اجازه دادن به بازرسان آژانس انرژی اتمی سازمان ملل برای دسترسی به تاسيسات اتمی خود بود.ايران برای نزديک به دو سال - البته نه به طور مستمر - با آن سه کشور در مذاکره بود تا در مقابل دريافت مشوق های تجاری و امنيتی تضمين های ملموسی برای منحرف نشدن برنامه اتمی اش به سوی ساخت سلاح های اتمی بدهد. آن مذاکرات هرگز به نتيجه نرسيد و سرانجام پرونده اتمی ايران ماه گذشته به شورای امنيت گزارش شد و اکنون در دستور کار اين شوراست.نيويورک تايمز به نقل از روحانی می نويسد: "در آن زمان (آغاز مذاکرات با اروپا) آمريکا در اوج تکبر بود، و کشور ما هنوز برای رفتن به شورای امنيت آمادگی نداشت."روحانی به دوره پس از حمله آمريکا به عراق و اشغال سريع آن کشور اشاره داشت و در اين سخنرانی ظاهرا برای آنکه ميزان نگرانی تهران در آن زمان را به مخاطبان گوشزد کند می گويد که آن موقع در آمريکا بحث بر سر اين بود که به عراق حمله شود يا ايران که نهايتا اراده آن بر حمله به عراق قرار گرفت.به گزارش نيويورک تايمز روحانی گفت اگر پرونده ايران به شورای امنيت می رفت آمريکا بر سرنوشت ايران تسلط بيشتری می يافت، از نفوذ اروپايی ها کاسته می شد و برنامه موشکی ايران در معرض موشکافی تازه قرار می گرفت.وی گفت: "مهمترين قولی که اروپايی ها دادند اين بود که قاطعانه در برابر تلاش ها برای کشاندن پرونده ايران به شورای امنيت سازمان ملل ايستادگی خواهند کرد."بنابه اين گزارش روحانی گفت که اساس استراتژی اتمی ايران مخفی نگاه داشتن برنامه اتمی بود اما زمانی که آن پرده دريده شد، کشور در مقابل فشار آسيب پذير شد.

&&&

در روز دوشنبه هفته گذشته مراسم خاکسپاری سه کشته شده گمنام در محوطه دانشگاه صنعتی شريف تهران، با برخورد ميان موافقان و مخالفان به خشونت کشيده شد.گزارش شد که سعيد سهراب پور، رئيس اين دانشگاه هم در جريان تشنجها و برخوردهای دانشجويان مضروب شده و به بيمارستان مهراد تهران منتقل شده است. خاکسپاری این سه، يک روز پس از آن انجام شد که گروهی از مخالفان اين اقدام، تجمعی اعتراض آميز در مقابل دفتر رئيس دانشگاه برپا کردند که ظاهرا پس از آنکه مديريت دانشجويی دانشگاه صنعتی شريف اعلام کرد اين موضوع به تعويق می افتد و در آستانه سال نوی خورشيدی اجرا نخواهد شد، پايان گرفت.اما برگزاری اين مراسم پس از نماز ظهر روز دوشنبه گذشته به خشونتهايی انجاميد که گفته می شود نخستين تشنج عمده در اين دانشگاه پس از درگيری در تجمع دانشجويان در پاييز سال 1381 در اعتراض به حکم اعدام هاشم آقاجری، استاد دانشگاه ، بوده است و به نظر می رسد مهمترين درگيری آشکار و گسترده در جريان خاکسپاری کشته شدگان جنگ ارتجاعی هشت ساله ايران و عراق باشد. به گزارش خبرگزاری دانشجويان ايران، ايسنا، روز يکشنبه گذشته نيز سه شهيد گمنام در دانشگاه رجايی به خاک سپرده شدند که اعتراض دو تشکل دانشجويی را به دنبال داشت.انجمن اسلامی دانشجويان دانشگاه شهيد رجايی و انجمن اسلامی دانشجويان دانشکده ادبيات دانشگاه علامه، با صدور بيانيه های جداگانه ای از آنچه "سوء استفاده سياسی از شهدا" خواندند، انتقاد کردند. به گزارش سازمان دانش آموختگان ايران (ادوار تحکيم) يکی از مشاوران ارشد رئيس جمهور ايران هم در مراسم خاکسپاری حضور داشت.اين سازمان همچنين از "شليک چند گاز اشک آور" و "حضور نيروهای لباس شخصی" در دانشگاه خبر داد و فضای اين دانشگاه را که از معتبرترين مراکز آموزش عالی ايران در رشته های فنی و مهندسی است، "فوق العاده ملتهب" توصيف کرد.گفته می شود که درگيری شديد بوده و بروز خشونت و توسل به زور در جريان تدفين شهدای گمنام، علاوه بر مخالفان، برخی از موافقان اين اقدام را نيز متاثر کرده بود. بر اساس برخی گزارشها، دانشجويان معترض خواستار استعفای دبير شورای فرهنگی دانشگاه (که برای نخستين بار موضوع تدفين شهدا را تصويب کرده بود)، تغيير نام مسجد دانشگاه به گونه ای که ديگر منتسب به دانشگاه صنعتی شريف نباشد و انحلال بسيج دانشجويی شدند.

&&&

در هفته گذشته علی خامنه ای، رهبر جمهوری اسلامی بر ادامه برنامه های هسته ای اين کشور تاکيد کرد و رييس جمهوری ايران هم گفت ااين کشور از موضع کنونی خود عقب نشينی نمی کند.روز سه شنبه، گذشته علی خامنه ای، در سخنانی گفت که برنامه هسته ای ايران بازگشت ناپذير است و هشدار داد که عقب نشينی از موضع کنونی باعث لطمه زدن به استقلال اين کشور خواهد شد.خامنه ای در ملاقات با ديپلمات های ايرانی مامور در خارج از کشور گفت "جمهوری اسلامی ايران عقب نشينی از مساله هسته ای را که خواسته عظيم ملی و حق طبيعی ملت ايران است به معنای شکستن استقلال کشور می داند که هزينه بسيار گزافی برای ملت ايران دارد."وی در مورد عواقب تغيير سياست ايران هشدار داد و گفت "هرگونه عقب نشينی در مقطع کنونی، زنجيره ای تمام نشدنی از فشارها و عقب نشينی های ديگر را در پی خواهد داشت و بنابراين، اين راه بازگشت ناپذير است و دستگاه سياست خارجی بايد از اين حق شجاعانه دفاع کند."رهبر جمهوری اسلامی انگيزه اصلی آمريکا و برخی کشورهای غربی را ممانعت از دستيابی ايران به حق طبيعی و علمی خود توصيف کرد و اتهام مخفی کاری در برنامه هسته ای ايران را مردود دانست.وی کسانی را که حاکمان کنونی آمريکا می خواند افرادی با افکار مرتجع توصيف کرد و افزود که "آنان نمی توانند با استفاده از زور و پول به مقاصد خود برسند همچنان که در عراق، افغانستان، لبنان، سوريه و فلسطين شکست خوردند."اظهارات خامنه ای در آستانه تشکيل جلسه شورای امنيت سازمان ملل متحد برای رسيدگی به پرونده هسته ای ايران ايراد شد.پيشتر، خبرگزاری دولتی ايران - ايرنا - سخنان محمود احمدی نژاد، رييس جمهوری ايران را گزارش کرد که تاکيد ورزيد ايران سر سوزنی از مسير انتخاب شده خود عقب نشينی نمی کند و افزوده که "فناوری توليد سوخت هسته ای امروز در اختيار جوانان ايران است و نمی توان آن را از ملت ايران گرفت."احمدی نژاد، که روز سه شنبه در گردهمايی جمعی از مردم گرگان سخن می گفت، افزود "دشمنان مطمئن باشند که نمی توانند ملت ايران را از راه خود باز دارند و نمی توانند با توطئه های بيرونی و فشارهای سياسی و صدور قطعنامه ملت ايران را از حق قانونی شان منع کنند."احمدی نژاد گفت که برخی از مقامات خارجی اظهار داشته اند که فقط رييس جمهوری ايران و برخی از اطرافيان وی مايل به دستيابی به فناوری هسته ای هستند اما اين اظهارات را رد کرد و گفت که اين خواست تمامی ملت ايران است.در مورد امکان وضع تنبيه های شورای امنيت عليه جمهوری اسلامی از جمله منع سفر مقامات ايرانی به خارج،احمدی نژاد گفت که "من در پاسخ آنها می گويم که ما اصلا علاقه ای به ديدن قيافه آنها نداريم."وی در اشاره ای غير مستقيم به اظهارات اخير مقامات غربی از جمله جورج بوش، رييس جمهوری آمريکا، در اين مورد که ادامه سياست کنونی ايران باعث انزوای اين کشور می شود گفت که آنان خود در دنيا منزوی هستند.وی همچنين در سخنانی در شهر آق قلا در استان گلستان کسانی را که دشمنان انقلاب می خواند متهم کرد که در صدد ايجاد اختلاف بين دولت و مردم هستند و گفت که "دشمنان وقتی ديدند با فشارهای سياسی و قطعنامه نمی توانند مانع فعاليت های ما شوند، برنامه خود را عوض کردند و به فکر ايجاد تفرقه و شکاف در ميان دولت و ملت هستند."در خبری ديگر، محمد رضا باهنر، نايب رييس مجلس ايران، اعلام کرد که به زودی نمايندگان مجلس برای آگاهی از وضعيت پرونده هسته ای ايران در جلسه ای با شرکت رييس جمهوری و دبير شورای عالی امنيت ملی شرکت می کنند.پيش از اين، فراکسيون اقليت مجلس خواستار حضور رييس جمهوری و توضيح در اين مورد شده بود.

&&&

در هفته گذشته مجلس شورای اسلامی در چارچوب بررسی لايحه بودجه ساليانه ايران، به تبصره ای از اين لايحه رأی داد که بنابر آن، دوازده و نيم ميليارد تومان از بودجه کشور به "کشف و خنثی کردن توطئه ‌ها و دخالتهای دولت آمريکا" اختصاص داده می شود.تخصيص چنين بودجه ای مقابله با مصوبه اخير کنگره آمريکا ارزيابی می شود که به درخواست دولت اين کشور، بودجه ساليانه ای را که تحت عنوان "گسترش دموکراسی" در ايران درنظر گرفته به هفتاد و پنج ميليون دلار افزايش داده است.موارد مصرف بودجه دولت ايران برای آنچه "کشف و خنثی کردن توطئه‌ ها و دخالتهای دولت آمريکا" خوانده شده است در دو مورد عمده خلاصه می شود که يکی از آنها اقدامات تبليغاتی در داخل و خارج ايران در مورد "تهاجم فرهنگی آمريکا" و "نقض منشور ملل متحد و بيانيه‌ الجزاير توسط آمريکا" خواهد بود.دولت آمريکا نيز بخشی از بودجه 75 ميليون دلاری خود را به اقدامات تبليغاتی برای "گسترش دموکراسی" در ايران از طريق راه اندازی شبکه های راديويی، تلويزيونی و سايتهای اينترنتی اختصاص داده است.مورد مصرف ديگر بودجه دوازده و نيم ميليارد تومانی تأمين هزينه دادرسی برای دعاوی دولت جمهوری اسلامی يا شهروندان اين کشور عليه دولتها و شرکتهايی است که:

1. سلاحهای شيميايی عراق را در جنگ آن کشور با ايران توليد کرده يا در توليد آنها نقش مؤثر داشته اند؛

2. اقدام به نقض مصونيت دولت ايران يا مقامات و شهروندان اين کشور (همچون مأموران دولتی و ديپلماتها) کرده باشند؛

3. با اقدامها و فعاليتهای مغاير حقوق بين‌ المللی، از جمله دخالت در امور داخل کشور منجر به فوت، صدمات بدنی و روانی يا ضرر و زيان مالی شده يا با پشتيبانی از گروههای تروريستی و اجازه اقامت، تردد يا فعاليت به آنان در قلمرو حاکميت خود، در فوت، صدمات بدنی و روانی و ضرر و زيان مالی اتباع ايران نقش داشته باشند.

اين تبصره از قانون بودجه ايران سازمان مديريت و برنامه ريزی را مکلف کرده که هر سه ماه يک بار نحوه مصرف بودجه ای را که عليه آمريکا در نظر گرفته شده است به کميسيون امنيت ملی و سياست خارجی و کميسيون قضايی و حقوقی مجلس گزارش کند.

&&&

در هفته گذشته لايحه بودجه ساليانه دولت ايران پس از دوازده روز بحث در مجلس شورای اسلامی که خالی از جنجال و بگومگو نبود به تصويب مجلس رسيد.از 226 نماينده مجلس که هنگام رأی گيری برای بودجه حاضر بودند ۱55 رأی موافق، ۳۵ رأی مخالف و ده رأی ممتنع به گلدانهای رأی گيری ريخته شد.بودجه‌ سال ۱۳۸۵ خورشيدی ايران بيش از يکصد و نود و يک هزار ميليارد تومان تعيين شده است.تعيين چنين بودجه ای در شرايطی صورت گرفته که درآمد دولت ايران از محل فروش ارز اوج بی سابقه ای گرفته و به گفته مقامات ايرانی، صندوقهای ذخيره ارزی دولت سرشار از نقدينگی است.شرايط سياسی کنونی ايران و خط مشی دولت محمود احمدی نژاد در برخی از مواردی که در قانون بودجه گنجانده شده انعکاس يافته که از جمله آنها تبصره ای است برای اختصاص بودجه دوازده و نيم ميليارد تومانی به کشف و خنثی کردن آنچه توطئه ‌ها و دخالتهای دولت آمريکا خوانده شده است که پیشتر به آن اشاره رفت..در مقابل، بودجه دو و نيم ميليارد تومانی که دولت طی سالهای گذشته برای کمک به احزاب سياسی و نهادهای غيردولتی می پرداخت قطع شد.در لايحه دولت محمود احمدی نژاد برای بودجه سال 1385 محلی برای احزاب و نهادهای غيردولتی در نظرگرفته نشده بود و پيشنهاد کميسيون امنيت ملی و سياست خارجی مجلس برای گنجاندن چنين موردی در بودجه رأی نياورد.غلامرضا مصباحی ‌مقدم که به عنوان مخالف اين پيشنهاد در مجلس سخن گفت، استدلال می کرد که در کشوری که چهل درصد مردمش زير خط فقر زندگی می کنند، کمک به احزاب کاری "فانتزی است". مخالفتها بر سر بودجه در مجلس به حدی رسيد که برای نخستين بار در ايران پس از انقلاب دو تن از نمايندگان مجلس از استعفای خود بر سر بودجه خبر دادند.علی احمدی نماينده ممسنی و غلامحسين مظفری نماينده نيشابور در اعتراض به عملکرد هيئت رئيسه مجلس در بررسی بودجه و آنچه "تصويب درآمدهای مشکوک الوصول" اعلام کردند، از نمايندگی مردم اعلام استعفا کرده اند، هرچند استعفای آنان برای عملی شدن بايد ابتدا از سوی هيئت رئيسه اعلام وصول شود و سپس به رأی مجلس گذاشته شود.مظفری که خود عضو کميسيون برنامه و بودجه مجلس است گفت که شيوه برنامه ‌نويسی و بودجه ‌ريزی کنونی به نفع و مصلحت کشور نيست و از اين رو می ‌خواهد در شيوه ا‌ی از توزيع منابع که به گفته وی، ملت و مملکت را بيچاره کرده دخيل نباشد. اکبر اعلمی نماينده تبريز که به اقليت اصلاح طلب مجلس تعلق دارد نيز به کميسيون تلفيق که بررسی لايحه بودجه را به عهده داشته اعتراض کرد که به گفته او، پول بازنشستگان را بين بسيج، صداوسيما، نيروی انتظامی و دادگاه ويژه روحانيت تقسيم کرده است. به گفته اعلمی، ۷۲۰ ميليارد تومانی که قرار بود برای همسان سازی حقوق بازنشستگان هزينه شود با عدم رعايت آيين نامه و عجله در رأی گيری تصويب نشده و اعضای کميسيون تلفيق، اين درآمد ۷۲۰ ميليارد تومانی را بين استانهای خودشان تقسيم کرده اند؛ به گونه ای که پنجاه ميليارد تومان به بسيج، پنجاه ميليارد به صداوسيما، سی ميليارد تومان به وزارت کشور، سی ميليارد تومان به نيروی انتظامی، سی ميليارد به کسری بودجه دانشگاههای علوم پزشکی، سی ميليارد تومان به ديگر دانشگاهها، پانزده ميليارد به دادگاه ويژه روحانيت و بقيه را به نهادهای ديگر اختصاص داده اند.

&&&

در هفته گذشته کانون نويسندگان ايران، در پيام نوروزی خود با اشاره به شرايط کنونی ايران بر خواسته های پيشين خود تاکيد کرد و از جمله خواستار رفع سانسور از حوزه کتاب و مطبوعات، آزادی ناصر زرافشان و اکبر گنجی و روشن شدن سرنوشت پرونده قتل های زنجيره ای شد.در بيانيه کانون نويسندگان گفته شد:" اعضای اين کانون همچنان در کنار مردم آزاديخواه، بر استقرار نهادهای مدنی و صنفی و آزادی اجتماعات پای می فشارند و از آنجا که به گفته اين کانون، فشار سانسور بر عرصه نشر كتاب و مطبوعات هر روز فزونی می ‌يابد، مصرانه خواستار آن شده اند كه تيغ سانسور از ساحت كتاب و مطبوعات هرچه سريع تر كوتاه شود."کانون نويسندگان ايران، پيشتر در آخرين بيانيه خود نسبت به محدود تر شدن هر چه بيشتر آزادی انديشه و بيان و اعمال سانسور شديدتر در ايران هشدار داده و خواستار اعلام حمايت و همبستگی نهاد ها و سازمان های مستقلی شده بود که با فراخوان اين کانون موافقند.در بيانيه نوروزی کانون نويسندگان ايران گفته شد:" سال ها سپری می شود و ما، اعضای كانون نويسندگان ايران، در آغاز هر سال ياد عزيزان جان باخته در راه آزادی انديشه، بيان و قلم، به ويژه سعيد سلطانپور، احمد ميرعلايی، غفار حسينی، محمد مختاری و محمد جعفرپوينده را گرامی می داريم."روشن شدن سرنوشت پرونده‌ قتل های زنجيره ای كه در آن دو عضو كانون نويسندگان ايران، محمد مختاری و محمدجعفر پوينده كشته شدند و نيز پرونده قتل زهرا كاظمی، خبرنگاری که در زندان جان باخت، از خواسته هايی است که در اين بيانيه بر آن تاکيد شده است.در ادامه اين بيانيه با اشاره به گذشت چهار سال از بازداشت ناصر زرافشان عضو كانون نويسندگان ايران و وكيل خانواده‌ مقتولان پرونده قتل های سياسی موسوم به قتل های زنجيره ای، بر آزادی هر چه سريع تر وی تاکيد شده است.کانون نويسندگان ايران همچنين با توجه به پايان دوره حبس شش ساله اکبر گنجی، روزنامه نگار زندانی، خواستار آزادی بدون قيد و شرط وی شده است.در بيانيه کانون نويسندگان ايران همچنين خواسته شده که وضعيت پرونده يوسف عزيزی بنی طرف و محسن حکيمی دو عضو اين کانون روشن و از عبدالفتاح سلطانی، حقوقدان و وکيل دادگستری که به تازگی از زندان آزاد شده، رفع اتهام شود.کانون نويسندگان ايران همچنين خواستار توقف احضار و محاكمه دانشجويان و وبلاگ نويسان، سردبيران و مسئولان نشريات عمومی و دانشجويی به دادگاه و فيلترينگ سايت ها كه به گفته اين کانون به طور پيوسته و گسترده در جريان است، شد.کانون نويسندگان در پيام نوروزی خود خواستار آزادی اعضای زندانی هئيت مديره‌ سنديكای كارگران شركت واحد و بازگشت همه‌ كاركنان اخراجی اين شركت به سركار خود شد.کانون نويسندگان ايران، در سال های اخير به دليل آنچه ممانعت مقامات دولتی و شرايط امنيتی خوانده شده، موفق به برگزاری مجمع عمومی و انتخاب هيئت دبيران جديد خود نشده است.

&&&

در هفته گذشته رهبر مجلس اعلای انقلاب اسلامی عراق که به جمهوری اسلامی ايران نزديک است از رهبران ايران خواست با آمريکا درباره مساله عراق وارد مذاکره شوند. اين درخواست پس از آن مطرح شد که بنابه گزارش ها ايران ادعا کرد نامه ای از سفير آمريکا در بغداد برای گفتگو درباره خشونت های عراق دريافت کرده است.اما زلمی خليلزاد، سفير آمريکا، اين ادعا را که نامه ای به زبان فارسی برای مقام های ايرانی نوشته و در آن خواستار کمک برای فرونشاندن خشونت های عراق شده را رد کرد.روزنامه ساندی تايمز، چاپ لندن، روز يکشنبه گذشته گزارش داده بود يک مقام ارشد اطلاعاتی ايران نامه ای را به زبان فارسی به خبرنگاران نشان داده که به ادعای او آقای خليلزاد آن را امضا و در آن از ايران دعوت کرده نمايندگانی را برای مذاکره به عراق اعزام کند.خليلزاد که اصلا زاده افغانستان است و به فارسی تسلط دارد ماه نوامبر گذشته گفته بود از سوی کاخ سفيد اجازه دارد تا منحصرا درباره مساله عراق با ايران وارد گفتگو شود. البته ظاهرا هرگز چنين گفتگوهايی برگزار نشد.به گزارش ساندی تايمز، اين مقام اطلاعاتی ارشد ايران ادعا کرد که خليلزاد اين دعوتنامه را دو هفته پيش فرستاده است.در پی اين ادعا و تکذيب، عبدالعزيز الحکيم رهبر مجلس اعلای انقلاب اسلامی عراق و از اعضای برجسته ائتلاف يکپارچه عراق که متشکل از احزاب شيعه است و در انتخابات پارلمانی برنده تقريبا 130 کرسی شد، روز چهارشنبه گذشته از ايران خواست باب مذاکره درباره عراق با آمريکا را بگشايد.بنابه گزارش ها وی گفت: "ما از رهبران خردمند ايران می خواهيم يک گفتگوی بی ابهام را در مورد عراق با آمريکا آغاز کنند و در مورد مسائل مورد مناقشه در عراق به تفاهم برسند؛ گفتگويی در جهت منافع مردم عراق."حکيم توضيح بيشتری نداد ولی ظاهرا به ادعاهای آمريکا داير بر دخالت ايران در عراق اشاره داشت که ظاهرا به نگرانی اصلی آمريکا در مورد عملکرد ايران در عراق بدل شده است.علی لاريجانی دبير شورای عالی امنيت ملی جمهوری اسلامی نیز از پذيرش مذاکره با آمريکا درباره عراق خبر داد و گفت افرادی مشخص خواهند شد تا در اين زمينه با آمريکا مذاکره کنند.طی بيش از ربع قرن که از قطع رابطه ايران و آمريکا می گذرد اين نخستين بار است که يکی از مقامات ايرانی به صورت رسمی از پذيرش مذاکره مستقيم با آمريکا سخن می گويد.لاريجانی در حاشيه نشست غيرعلنی و غيررسمی مجلس شورای اسلامی به خبرنگاران گفت که پيشنهاد مذاکره ميان ايران و آمريکا بر سر عراق را عبدالعزيز حکيم، رئيس مجلس اعلای انقلاب اسلامی عراق مطرح کرده و ايران اين پيشنهاد را با نيت "حل مسائل عراق و تحقق دولتی مستقر (با ثبات) و آزادی واقعی اين کشور" ‌پذيرفته است. دبير شورای عالی امنيت ملی ايران تأکيد کرد که مذاکره با آمريکا فقط در زمينه عراق خواهد بود اما آگاهان معتقدند که چنين مذاکراتی می تواند بابی به روی مذاکره با آمريکا در زمينه هسته ای نيز بگشايد.

&&&

در هفته گذشته با وجود مخالفت های کاخ سفيد، کميته روابط خارجی مجلس نمايندگان آمريکا روز چهارشنبه رای به تشديد تحريم های ايران داد.اين لايحه محدوديت های بيشتری عليه سرمايه گذاران خارجی در صنايع انرژی ايران ايجاد می کند. گفته می شود طرح اين لايحه ممکن است موجب نگرانی کشورهای اروپايی، روسيه و چين که در ايران فعاليت های اقتصادی می کنند شود.37 رای موافق در مقابل تنها ۳ رای مخالفی که به اين لايحه داده شد حکايت از فضای ضد ايرانی حاکم بر کنگره آمريکا دارد.بر اساس اين لايحه دولت آمريکا موظف خواهد بود که کمک های اقتصادی خود به هر کشوری که بخش دولتی و يا خصوصی آن در صنايع انرژی ايران فعاليت می کنند را قطع کنند. اما کاخ سفيد نگران است که چنين لايحه ای موجب کاهش همکاری های ديپلماتيک ساير کشورهای جهان برای اعمال فشار عليه برنامه های اتمی ايران شودهنری هايد رئيس کميته روابط خارجی مجلس نمايندگان با وجود آنکه پذيرفت اين لايحه بين آمريکا و متحدانش اختلاف می اندازد، به آن رای مثبت داد. وزارت خارجه آمريکا با ارسال نامه ای به هايد نسبت به عواقب منفی اين لايحه برای جلب اتحاد جهانی عليه ايران هشدار داده بود.هنری پرکت مسئول اسبق ايران در وزارت خارجه آمريکا در گفتگو با بی بی سی اين اقدام کنگره را "غيرمسئولانه" خواند و گفت با توجه به آنکه اعضای کنگره برخلاف کاخ سفيد و يا وزارت خارجه نبايد پاسخگوی عواقب آن باشند آنها گاهی دست به چنين اقداماتی می زنند. به گفته آقای پرکت نمايندگان کنگره بسيار زير نفوذ لابی ها و گروه های ذينفع هستند: "حاميان آنها که به آنها رای می دهند و از آنها حمايت مالی می کنند ضد ايران هستند. تعداد ايرانيان میانه رو در واشنگتن زياد نيست که با جيب های پر پول در کنگره در رفت و آمد باشند و بگويند بياييد با ايران برخورد بهتری داشته باشيم. کنگره آمريکا زير نفوذ لابی ها است. لابی های اسرائيل، لابی های سلطنت طلبان و لابی های مجاهدين. اين شرايط را برای کاخ سفيد و وزارت خارجه دشوارتر می کند تا بتوانند يک سياست منطقی تری درباره ايران تنظيم کنند." اکنون اين لايحه بايد در صحن مجلس نمايندگان طرح شود. گفته می شود بيش از ۳۵۰ تن از ۴۳۵ عضو اين مجلس از لايحه ياد شده حمايت می کنند.لايحه مشابهی نيز در سنای آمريکا مطرح شده که هنوز بررسی آن آغاز نشده است.اين لايحه قرار است جايگزين قانون تحريم های ايران و ليبی (ايلسا) شود که ده سال پيش عليه شرکت های خارجی که در ايران و ليبی فعاليت می کردند تصويب شد.لايحه اخير محدوديت های بيشتری برای رئيس جمهور آمريکا ايجاد و او را ملزم می کند که طی ۱۸۰ روز هر گونه تخلف سرمايه گذاران خارجی در ايران را به کنگره گزارش کند.اما رئيس جمهور آمريکا می تواند در مواردی که به صلاح امنيت ملی کشورش باشد می از اجرای اين قانون خودداری کند.

&&&

در هفته گذشته فعالين ايرانی دفاع از حقوق بشر در اروپا و امريکای شمالی در گزارشی کوتاه از تجمع اعتراضی خود در مقابل دفتر اروپائی سازمان ملل در ژنونوشتند که : در تاريخ ۱۳ مارس ۲۰۰۶ همزمان با افتتاح اجلاس سالانه کمیسیون حقوق بشر سازمان ملل متحد در ژنو ، به دعوت فعالين ايرانی دفاع از حقوق بشر در اروپا و امريکای شمالی و حمايت و حضور تعدادی از خانواده های قربانيان نقض حقوق بشردرايران، بیش از صد نفر از کشورهای مختلف در اعتراض به نقض حقوق بشر در ايران در ميدان ملتها در مقابل دفتر اروپائی سازمان ملل در ژنو گرد آمدند تا صدای قربانيان ايرانی نقض گسترده، مستمر و برنامه ريزی شده حقوق بشر را بگوش جهانيان بر سانند.در ساعت 2 بعد از ظهر تجمع اعتراضی با خوش آمد گوئی به شرکت کنندگان توسط خانم توران شوهان و خانم الهه آرینپور از جانب فعالين ايرانی دفاع از حقوق بشر در اروپا و امريکای شمالی آغاز شد.در اين تجمع اعتراضی خانم نسرین اسدیان که 15 تن از اعضای خانواده و بستگان وی توسط رژیم جمهوری اسلامی ایران در سالهای 60 تا 1367 به قتل رسید هاند ، خانم شهره بدیعی همسر نوری دهکردی (از قربانيان ترور میکونوس)، سهراب مختاری فرزند محمد مختاری از قربانبان قتل های "زنجيره ای"، به ايراد سخن پرداختند و شهادت خود را در مورد نقض حقوق بشر در ايران اعلام کردند. در این مراسم شعر فریاد سروده فریدون مشیری توسط آقای محسن حمزه ئیان برای حاضرین خوانده شد. همچنين آقای حمید رضا ظریفی نیا نماينده کميته دانشجوئی گزارشگران حقوق بشر پيام اين تشکل را در حمايت از خواستهای اين تجمع قرائت نمودند . و بدنبال آن آقای کلود ریموند رئیس بخش ژنو اتحادیه سندیکاهای کارگری سوئیس (CGAS ) به سخنرانی پرداخت . در فواصل سخنرانی ها پیامهای دریافتی از سوی نهادهای غیر ایرانی حمایت کننده از خواسته های اين تجمع به سمع حضار رسانده شد . در پايان این مراسم خواستهای تجمع کنندگان از شصت و دومین نشست کميسيون حقوق بشر سازمان ملل به شرح زير اعلام گردید:

1 ـ محکوميت نقض گسترده ، مستمر و برنامه ريزی شده حقوق بشر در ايران.

2 ـ تعيين ناظری ويژه و دائمی برای نظارت بر وضعيت حقوق بشر در ايران از سوی کميسيون حقوق بشر سازمان ملل و يا نهاد آلترناتيو آن.

خواسته های فوق بصورت گسترده ای از سوی نهادها، اشخاص و خانواده های قربانی نقض حقوق بشر در ايران و خارج از کشور حمايت شد.همچنین در ساعت سه بعدظهر روز 14 مارس آقای حسین ماهوتیها هماهنگ کننده فعالین ایرانی دفاع از حقوق بشر در اروپا و آمریکای شمالی به همراه خانم شهره بدیعی و آقای سهراب مختار ی با مسئول میز ایران در کمیسیون حقوق بشر سازمان ملل ملاقات کرده و گزارش سالانه نقض حقوق بشر در ایران را بصورت کتبی و چندی از پرونده ها را بصورت شفاهی گزارش دادند. در ضمن در نشست سالانه فعالین ایرانی دفاع از حقوق بشر در اروپا و آمریکای شمالی در روزهای 11و 12 مارش ، آقای حسین ماهوتیها برای مدت یکسال بعنوان هماهنگ کننده و آقای حمید یزدانفر به عنوان جانشین هماهنگ کننده انتخاب شدند .

&&&

و سرانجام اینکه در هفته گذشته ژاپن که بزرگترين واردکننده نفت از ايران به شمار می رود اعلام کرد که خريد نفت از اين کشور را پانزده درصد کاهش خواهد داد.شرکت خصوصی نيپون اويل که عمده ترين شرکتی است که خريد نفت از ايران و پالايش و توزيع آن را در ژاپن به عهده دارد، علت کاهش خريد نفت از ايران را بالا رفتن خطر تجارت با اين کشور اعلام کرد، هرچند در عين حال تصريح کرده که چنين تصميمی صرفاً با انگيزه اقتصادی و نه سياسی گرفته شده است.اين شرکت اعلام کرد که با خريد نفت از ديگر صادرکنندگان نفت در جهان، از جمله روسيه، جای خالی نفتی که از ايران خريداری می کرده است را پرخواهد کرد.ايران در حال حاضر چهارده درصد نفت ژاپن را تأمين می کند و برخی کارشناسان اتخاذ تصميم کاهش اين ميزان از سوی ژاپن را نوعی تحريم ايران قلمداد کرده اند.کارشناسانی که ژاپن را کشوری بسيار محافظه کار و دورانديش می دانند اعتقاد دارند که علت تصميم ژاپن بيم از تحريم احتمالی ايران از سوی شورای امنيت و اثری است که قطع ناگهانی ورود نفت از ايران می تواند بر اقتصاد ژاپن بگذارد. احتمال ديگری که مطرح شده اين است که قراردادهای خريد نفت ميان نيپون اويل و شرکت ملی نفت ايران منقضی شده و زمان تمديد و تجديدنظر احتمالی در آنها فرارسيده باشد. کارشناسان در عين حال بر اين باورند که کاهش صدور نفت به ژاپن، تصميم چشمگيری بر وضعيت اقتصادی ايران نخواهد گذاشت چراکه چين که يکی از ديگر واردکنندگان اصلی نفت ايران است تصميم به افزايش واردات نفت خود از ايران دارد.در پی اعلام اين تصميم، هيچ تغيير چشمگيری در بهای نفت در بازارهای جهانی گزارش نشد.

 

منابع: بی بی سی و خبرگزاریها